Imenovanje Kristijana Šmita i uloga međunarodne zajednice

Kristijan Šmit je njemački državljanin kojeg je Savjet za sprovođenje mira imenovao 2021. godine da vodi Bosnu i Hercegovinu, piše Vašington tajms i svojim čitaocima pojašnjava da je riječ o zapadnoevropskom birokrati, kojeg su drugi postavili, a koji ima pravo da govori vladi šta treba da radi.

„Da, dobro ste pročitali. Zapadnoevropski birokrata koga su postavili drugi birokrate ima pravo da govori vladi šta da radi. Razmislite o tome malo“, piše Vašington tajms u tekstu pod naslovom „Republika Srpska zaslužuje nezavisnost“.

Intervju Milorada Dodika i pitanje nezavisnosti

Urednik Vašington tajmsa Anat Hartman se u tekstu osvrće na nedavni intervju predsjednika SNSD-a Milorada Dodika koji je za ovaj medij rekao da je vrijeme da Republika Srpska potvrdi svoje pravo na samoopredjeljenje i da šansu za to vide u mandatu američkog predsjednika Donalda Trampa.

„U međunarodnim odnosima dolazi trenutak kada (razgovori) više ne funkcionišu. Sa nezavisnošću, svi bi bili u miru. Niko ne bi mogao ništa da nameće drugima. Nikada nismo pokušavali da živimo jedni pored drugih. Dozvolite nam da sami donosimo odluke. (Mandat) predsjednika Trampa je naša šansa za nezavisnost“, rekao je tom prilikom Dodik.

Podsjeća se da je Sud BiH Dodika prošle godine osudio na jednogodišnju zatvorsku kaznu, koju je kasnije preinačio u novčanu, i zabranio mu obavljanje funkcije predsjednika Republike u periodu od šest godina, jer nije sproveo odluku koju je Šmit donio.

Navodi o ekstremizmu i uticaju Irana

„Na spoljnom zidu iranske ambasade u Sarajevu istaknuto je mjesto gdje piše: ‘U znak sjećanja na iranske muškarce koji su žrtvovali svoje živote za mir u BiH’. Ove riječi bi mogle iznenaditi Amerikance, od kojih mnogi vjerovatno ne znaju za dugu istoriju prodora islamističkog svijeta na Balkan“, piše Hartman.

On pojašnjava da su Srbima u Republici Srpskoj — koja, zajedno sa Federacijom BiH, čini BiH od Dejtonskog sporazuma iz 1995. godine — veze regiona sa ekstremizmom dobro poznate.

Dodik je, kako se navodi, rekao da muslimani preuzimaju crkve, da se podstiču radikalne grupe u regionu, kao i da ih plaćaju isti oni koji finansiraju Islamsku državu.

Početkom 2010-ih, stotine bosanskih muslimana pridružilo se Islamskoj državi, radikalizovanoj uz pomoć snažne propagandne mašinerije, a mnogi su se kasnije vratili na Balkan.

Izvještaj Atlantske inicijative iz 2025. godine upozorava da povratak stranih boraca iz Sirije i Iraka, prekaljenih u borbama i ideološki radikalizovanih, predstavlja direktnu prijetnju bezbjednosti BiH, regiona i šire.

Istorijski kontekst i rat u BiH

Podsjećajući na navode da su neki bili obučavani u Sarajevu prije odlaska na Bliski istok, Hartman ističe da je Iran, prema natpisu na zidu ambasade, slao borce i oružje kako bi pomogao bosanskim muslimanima tokom rata u BiH nakon raspada Jugoslavije 1991. godine.

Vašington UPI je još 1993. godine izvijestio da se nekoliko hiljada pripadnika Iranske revolucionarne garde borilo zajedno sa bosanskim muslimanima u pokušaju Teherana da uspostavi fundamentalističko uporište u Evropi.

Spor oko imovine Srpske pravoslavne crkve

Vašington tajms navodi i da je u januaru ove godine Federacija BiH proglasila za „državnu imovinu“ dva groblja Srpske pravoslavne crkve, kapelu i crkvu povezane sa grobljima, kao i još jednu crkvu.

Srbi u tom području, uključujući parohiju Srpske pravoslavne crkve, za taj potez su saznali iz medijskih izvještaja, što je Dodik ocijenio kao potez u skladu sa rastućim ekstremizmom u regionu.

Sve to je, piše Vašington tajms, glavni razlog da nezavisnost Republike Srpske mora uskoro doći.

Dodik i njegovi saveznici traže priznanje tri države u BiH: jedne za Srbe, druge za Hrvate i treće za Bošnjake.

Citirajući Dodika, navodi se da je BiH „razbijeno društvo“, da je oduvijek bila podijeljena i da je „bila propala od svog osnivanja“, prenio je Tanjug.

Bonus video: